Preek Heilige Drie-eenheid

In deze weken waarin er geen openbare zondagse mis kan plaatsvinden, plaatsen we wekelijks de lezingen en de preek op de website zodat je thuis op deze manier toch kunt meevieren.

EERSTE LEZING: Ex. 34,4b-6.8-9
In die dagen besteeg Mozes ‘s morgens vroeg de Sinaï, zoals de Heer hem bevolen had. De twee stenen platen nam hij mee. De Heer daalde neer in een wolk, kwam bij hem staan en riep de naam van de Heer uit. De Heer ging hem voorbij en riep: “De Heer! De Heer is een barmhartige en medelijdende God, groot in liefde en trouw.” Onmiddellijk viel Mozes op zijn knieën en boog zich neer. Toen sprak hij: “Och Heer, wees zo goed en trek met ons mee. Dit volk is wel halsstarrig, maar vergeef toch onze misdaden en zonden, en beschouw ons als uw eigen bezit.”

TUSSENZANG : Daniël 3
Refrein: U komt de lof toe in alle eeuwen.

Geprezen zijt Gij, Heer, God onzer vaderen,
U komt de lof toe in alle eeuwen.

Geprezen uw heilige roemrijke Naam,
U komt de lof toe in alle eeuwen.

Geprezen zijt Gij in het huis van uw glorie,
U komt de lof toe in alle eeuwen.

Geprezen zijt Gij op de troon van uw koninkrijk,
U komt de lof toe in alle eeuwen.

Geprezen zijt Gij, die de diepten doorschouwt,
tronend op cherubs, in alle eeuwen.

Geprezen zijt Gij in de koepel des hemels,
U komt de lof toe in alle eeuwen.

TWEEDE LEZING: 2 Kor. 13,11-13
Broeders en zusters, laat alles weer goed komen, neemt mijn vermaning ter harte, weest eensgezind, bewaart de vrede, en de God van liefde en vrede zal met u zijn. Groet elkander met de heilige kus. U groeten al de heiligen. De genade van de Heer Jezus Christus, de liefde van God en de gemeenschap van de heilige Geest zij met u allen. Amen.

EVANGELIE: Joh. 3,16-18
In die tijd zei Jezus tot Nikodemus: “Zo zeer heeft God de wereld liefgehad, dat Hij zijn eniggeboren Zoon heeft gegeven, opdat al wie in Hem gelooft, niet verloren zal gaan, maar eeuwig leven zal hebben. God heeft zijn Zoon niet naar de wereld gezonden om de wereld te oordelen, maar opdat de wereld door Hem zou worden gered. Wie in Hem gelooft, wordt niet geoordeeld, maar wie niet gelooft, is al veroordeeld, omdat hij niet heeft geloofd in de Naam van de eniggeboren Zoon van God.”

PREEK
Dit Hoogfeest van de Heilige Drie-eenheid, het mysterie van Vader, Zoon en Geest die samen Eén zijn, lokt ons uit om over God te spreken. Wie is God? Hoe kan ik Hem (of Hen) begrijpen? Hoe zit dat met Vader, Zoon en Geest? Hoe en waar zijn ze hetzelfde? Hoe en waar verschillen ze van elkaar?

Bij het stellen van dergelijke vragen is het belangrijk om één vraag niet te vergeten: Stellen we de goede vragen? De goede vragen: Heeft het stellen van deze vragen zin? Brengt een antwoord op deze vragen mij verder in mijn geloof van alledag, in mijn relatie met Hem?

In de eerste lezing hoorden we over de wolk en dat God Zijn Naam roept als Hij nadert. Daardoor weet Mozes dat God bij hem is. De wolk is een teken van Gods aanwezigheid, maar ook van Zijn ongrijpbaarheid: je kunt God niet vangen. Daarom maakt Hij zich ook zelf aan Mozes bekend, met zijn Naam.

Geen enkele van onze zintuigen, en ook niet ons verstand of de veelheid aan woorden die ons ter beschikking staan, is in staat om God in een van onze favoriete hokjes te stoppen. Wie is God? Dat is voor mij, voor jou, te groot, niet te grijpen, onbegrijpelijk. Is er geen betere vraag om ons vandaag mee bezig te houden?

Ja, die is er: De vraag: Wie is God voor mij, voor ons mensen, in mijn leven?

God beantwoordt die vraag in de lezing uit Exodus: Hij is de Barmhartige, de Medelijdende, de Liefdevolle en de Trouwe. Ook Paulus beantwoordt die vraag: “Wie is God voor ons?” in het slot van zijn brief aan de Korintiërs: “De genade van de Heer Jezus Christus, de liefde van God en de gemeenschap van de heilige Geest zij met u allen.”

Genade, liefde en gemeenschap. Dat is God voor ons in ons persoonlijke leven.

Maar wat is daarvan de betekenis voor jou en voor mij?

Laat ik beginnen bij de liefde, die Paulus plakt aan God. Misschien bedoelt hij hier God de Vader, maar dat is eigenlijk niet zo belangrijk. Zoals gezegd is God niet te vangen in woorden. De woorden die wij hebben schieten eigenlijk altijd te kort. Het is makkelijker om te zeggen wat of wie God niet is, dan om precies te zeggen wie of wat Hij wél is. Liefde is daarop een grote uitzondering: Met zekerheid kunnen wij zeggen dat God liefde is. God druipt over van liefde. Grotere liefde dan God is er niet. Ook mogen we erop vertrouwen dat God, overal waar liefde heerst, daarin een aandeel heeft: Ubi caritas et amor, Deus ibi est. Waar liefde is, daar is God. Liefde leren wij van God.

God is liefde en vanuit die liefde handelt Hij. Uit liefde, pure liefde, heeft hij geschapen: hemel en aarde, planten en bomen, dieren en… de mens.

De mens, jij, ik, als belichaamde liefde van God, als vanuit Gods liefde gewild. Dat is genade. Genade is de liefde van God die lichaam wordt, die aards wordt, die ons van God tegemoet komt. Daarom noemt Paulus het de genade van de Zoon, van Jezus. In Jezus Christus heeft Gods liefde lichaam gekregen, is God, Gods liefde, ons tegemoet gekomen. Gods liefde is zo groot dat Hij uit genade niet in Zijn hoge hemel allerhoogst en almachtig bleef zitten zijn, maar liefdevol naar ons toegekomen is in de mens Jezus. De belichaamde liefde, de liefde van God die naar jou, naar mij toekomt, dat is genade. Wij hebben Jezus Christus van God cadeau gekregen, uit liefde, zonder dat we dat verdienden. Wij hebben ons leven van God cadeau gekregen, uit liefde, zonder dat we dat verdienden. Genade, een vrije daad van God. God kiest ervoor om ons zijn liefde te schenken.

God is als schenker van mateloze liefde voor ons een voorbeeld. In een interview met paus Franciscus, weergegeven in het boekje ‘De naam van God is Genade’ vertelt de paus over een biechtvader, een kapucijn. Die zegt: “Ik vergeef veel, en soms voel ik me bezwaard dat ik te veel heb vergeven. Maar dan ga ik naar het tabernakel en zeg tegen Jezus: “Heer, vergeef mij dat ik teveel heb vergeven. Maar u hebt me zelf het verkeerde voorbeeld gegeven.””

Als wij de liefde van God, dat Hij jou gewild heeft en Zijn adem in jouw neus geblazen heeft, ervaren, dan is het onmogelijk om Zijn voorbeeld niet te volgen. De Heilige Geest beweegt ons om na te volgen, om de liefde te beleven, om leven te geven aan de liefde, om liefde te delen. Je kunt niet met de liefde die je van God gekregen hebt, tussen je spulletjes blijven zitten en daar in je eentje zitten lief te hebben. Net zoals Jezus de zich naar jou toebuigende liefde van God is, moet jij je toebuigen naar de ander om liefde te delen.

Die liefde is genade: liefde die de ander niet verdiend heeft, niet verdienen kan, maar die jij hem of haar om niet geeft. Dat is de nederige liefde, waardoor jij de ander bevestigt in zijn mens-zijn. Waardoor jij haar zegt: “Jij bent geliefd en volledig geaccepteerd als de mens die jij bent, geschapen naar Gods beeld.” Zo werkt de Heilige Geest in ons leven: Hij zet ons aan om gemeenschap te vormen, om met elkaar te delen, communio te zijn. Gemeenschap van liefde, rondom Jezus Christus, onze Heer. Ubi caritas et amor, Deus ibi est.

Br. Jan ter Maat ofm

Reacties kunnen niet achtergelaten worden op dit moment.